Olağanüstü dönemler olağanüstü tedbirler gerektirir

Erdoğan Turan

  • 11 Mart 2020

Virüs salgınına dair beşinci yazım.

Çin badireyi atlatıyor gibi ama Avrupa’nın durumu kötü.

Gidişat ekonomik açıdan durgunluğa işaret ediyor, piyasalar sakinleşemiyor. Üstüne bir de petrol şoku yaşadık, deflasyon korkusu sardı dünyayı.

Avrupa Merkez Bankası Başkanı Lagarde virüs nedeniyle Avrupa 2008 krizi benzeri bir krizle karşı karşıya, acilen bir şey yapmalıyız dedi. Fed 17-18 Mart toplantısı beklemeden faizi 50 bp indirdi, 18 Mart akşamı 50 bp indirim daha bekleniyor. İngiltere Merkez Bankası 26 Mart toplantısını beklemeden 11 Mart’ta faizi 50 bp indirdi.

Virüsle birlikte aynı anda gelen arz ve talep şokuna karşı dünya hazırlıksız yakalandı. Şirketler hazırlıksız ve çok borçlu. Bu borçluluğa petrol piyasasını çökerten S.Arabistan kararı sonrası enerji şirketlerinin olası riskleri eklendi.

Ne yapmak lazım?

Merkez bankaları faiz indirmeye başladılar, devam edecekler, üstüne likiditeyi artırıcı adımlar eklemek zorundalar. Onlar da farkında, kırılan zinciri düşük faiz bir araya getiremez ama arz şokunun üstüne talep şoku tahammül edilebilir bir şey değil. Şirketler ayakta kalmalı, istihdam mümkün olduğunca korunmalı. Paranın maliyeti düştü diye bugün olmayan yatırım yarın gelmeyecek ama şirketlerin yüzdürülebilmesi için faizin aşağıda olması merkez bankalarının yapabileceği, yapması gereken hamle.

Likidite artsa, faiz düşse tüketici daha çok tüketmez elbette ama koşulların tüketici lehine kolaylaştırılması da şart.

Bütün bu parasal hamleler problemin bugün çözülmesi için değil, virüs konusu geride kalmaya başlayınca sistemi canlı tutmak, ekonomiyi canlandırmak için alınıyor.

Parasal tedbirler yetmez, üstüne mali tedbirler alınmalı

Vergi indirimleri ilk akla gelen hamle. Trump’ın düşündüğü gibi, çalışanların ödediği vergide indirim veya muafiyet tüketiciye destek olur. Virüs korkusuyla içe kapanan sistemin daha da kilitlenmemesi için böyle bir indirim şart.

Şirketler açısından da vergi indirimleri, destekler, sıfır faizli krediler gündeme gelmeli, gelecek.  Şirketlerin yaşadığı sorun kötü işletme yönetimi kaynaklı değilse, virüs tahdidi geride kalmaya başlayana kadar bu tip önlemler şart.

Kamu harcamaları da çok gecikmez böyle giderse, alt yapı harcamaları vb…Keynezyen politikalar kaçınılmaz, daha iyi bir yol bulana kadar.

Piyasalar ne yapacak?

Bir o yana bir bu yana sallanmaya devam. Yön bulmak zor, kafalar çok karışık. Bugün alınan tedbirlerle ekonomik sorunlar hafifletilmeye çalışılır ama salgının şirketler açısından yarattığı kayıp netleşmeden, bugün parasal tedbirlerin etkisi çok hissedilemeyebilir. Ama uzun vadede, bol para, düşük faiz borsalar için destekleyici. Örneğinin 2008’den sonra gördük.

Durgunluk/ deflasyon korkusu tahvil faizlerini düşük tutmaya devam edebilir, daha düşük seviyeler de söz konusu olabilir. Çünkü o cephede konu kazanç değil, varlığı korumak.

Kripto para piyasasıyla ilgili en güncel haberlerden ve analizlerden anında bilgi sahibi olmak için bizi Twitter - Facebook hesaplarımızdan ve Telegram grubumuzdan takip edebilirsiniz…

Erdoğan Turan

Erdoğan turan

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ABD Başkanlık Seçimi Piyasaları Nasıl Etkiliyor?
13 Ekim 2020
Senin kaderin değer kaybetmek
08 Ekim 2020
Çılgınlık piyasanın tabiatında var...
10 Ağustos 2020
Bas-git...
18 Temmuz 2020
Pahalı ama bir sor niye?
06 Temmuz 2020
Bitcoin'in geleceği ve İngilizler...
01 Temmuz 2020
Bitcoin iyi ama çevresi kötü...
25 Haziran 2020
Piyasalarda balon...
22 Haziran 2020
Eğer simyacı değilseniz…
18 Haziran 2020
Salgında kripto para yatırımı...
15 Haziran 2020
Paraysa para…
11 Haziran 2020
Dolar zaten dijital…
05 Mayıs 2020
Anti Bitcoin...
27 Nisan 2020
Kaybedenler kulübü...
06 Nisan 2020
Google kaç fax makinesi eder?
31 Mart 2020
Uşak neden evin hanımını öldürsün?
27 Mart 2020
İşsizlik tsunamisi…
23 Mart 2020
Piyasa neden sakinleşemiyor?
19 Mart 2020
Zira bu terazi bu sıkleti çekmez
16 Mart 2020
Olağanüstü dönemler olağanüstü tedbirler gerektirir
11 Mart 2020
Virüs piyasaları kemiriyor
07 Mart 2020
Buzdağı...
24 Şubat 2020
Rahat mıyız?
12 Şubat 2020
Salgına dair...
02 Şubat 2020
Vaziyet alın, ortalık karışabilir...
22 Aralık 2019
Sormak iyidir...
19 Aralık 2019
Merkez bankalarından kripto paralara destek
16 Aralık 2019
Küçük yıldızlar...
13 Aralık 2019
2020’nin en iyi kripto parası hangisi olacak?
08 Aralık 2019
Zaten ortalık karışık...
04 Aralık 2019
Güzellik yarışması...
30 Kasım 2019
İnananlar kaybetti... Şimdilik...
27 Kasım 2019
Düşünmeyi öğrenmek...
23 Kasım 2019
Kripto paraların avantajları ve dezavantajları
29 Ekim 2019
Dünyaya özgürlük ve demokrasiyi yaymak Libra’ya mı kalmış?
25 Ekim 2019
Kripto para dünyasının sorunu
22 Ekim 2019
Bitcoin mi, altın mı? Hangisi daha parlak?
30 Eylül 2019
Artık kur savaşı değil, dijital para savaşı
27 Eylül 2019
Kripto paranın destekçileri...
15 Eylül 2019
Çare kripto para mı?
04 Eylül 2019
Bağımsız mı? Gerçekten mi?
19 Ağustos 2019
İşte kripto para dünyasının yıldızları
12 Ağustos 2019
Piyasalarda kırılma mı?
08 Ağustos 2019
Sorun 'para' değil...
02 Ağustos 2019
Merkez Bankası neden kripto para çıkarıyor?
17 Temmuz 2019
Kripto paralar dolara rakip olabilir mi?
08 Temmuz 2019
Ben size asıl hikayeyi anlatayım
26 Haziran 2019
Neden kripto para dünyası hareketli?
20 Haziran 2019
Let The Party Begin!!!
11 Haziran 2019

YAZARLARIMIZ

Dört Yıl Sonra Hala Aynı Noktadayız
Dört Yıl Sonra Hala Aynı Noktadayız
Yazar: Erkan Öz
22 Şubat 2021
Kriptopara Temel Analizi - 2
Kriptopara Temel Analizi - 2
Yazar: Erkin Şahinöz
06 Şubat 2021
ICO - İlk dijital para arzı ve yatırımcının korunması
ICO - İlk dijital para arzı ve yatırımcının korunması
Yazar: Mete Tevetoğlu
13 Kasım 2020
ABD Başkanlık Seçimi Piyasaları Nasıl Etkiliyor?
ABD Başkanlık Seçimi Piyasaları Nasıl Etkiliyor?
Yazar: Erdoğan Turan
13 Ekim 2020
Dijital paraların günlük hayatımıza girmesi artık an meselesi!
Dijital paraların günlük hayatımıza girmesi artık an meselesi!
Yazar: Ali Ağaoğlu
10 Temmuz 2020
Kodlama yapacaksak buradan başlayalım...
Kodlama yapacaksak buradan başlayalım...
Yazar: Emre Alkin
31 Mart 2020
Bitcoin halving fiyatlara nasıl yansır?
Bitcoin halving fiyatlara nasıl yansır?
Yazar: Mehmet Çoban
05 Aralık 2019